آیا میتوان مدیرعامل دو شرکت همزمان شد؟
مدیرعاملی همزمان دو شرکت: بررسی ممنوعیت قانونی در ایران
باید این موضوع را با صراحت و بر اساس قوانین جاری روشن کرد: بر اساس قوانین و مقررات فعلی ایران، شخص نمیتواند همزمان مدیرعامل دو شرکت باشد و این عمل تخلف محسوب میشود.
مبانی قانونی ممنوعیت مدیرعاملی همزمان
۱. قانون تجارت و اصل عدم تضاد منافع
اگرچه قانون تجارت به طور صریح کلمه "ممنوع" را به کار نبرده، اما اصول کلی حاکم بر آن، به ویژه اصل عدم تضاد منافع و لزوم امانتداری و توجه کامل مدیر (ماده ۵۸۹ قانون تجارت)، عملاً داشتن دو سمت مدیریت عامل را که هر کدام مسئولیتهای سنگین و تماموقت میطلبند، غیرممکن یا بسیار مشکوک میسازد. مدیرعامل موظف است تمام وقت و توجه خود را معطوف به شرکت کند.
۲. بخشنامهها و دستورالعملهای اداره ثبت شرکتها
اداره ثبت شرکتها و مؤسسات غیرتجاری، به عنوان مرجع نظارتی، در بخشنامهها و دستورالعملهای داخلی خود این موضوع را به صراحت ممنوع اعلام کرده است. در عمل، هنگام ثبت تغییرات مدیریتی یا رسیدگی به پروندهها، در صورت مشاهده این مورد، از ثبت آن خودداری میورزند یا به عنوان تخلف برخورد میکنند.
۳. قانون منع اشتغال به دو شغل (مصوب ۱۳۶۷)
این قانون، اشتغال همزمان به دو شغل را برای کارکنان دولت و برخی مشاغل دیگر ممنوع میکند. اگرچه مدیرعامل شرکت خصوصی ممکن است مستقیماً مشمول این قانون نباشد، اما تفسیر حقوقی و رویه اداری موجود، مدیریت عامل دو شرکت را به دلیل مشابهت در ماهیت مسئولیتها و احتمال تقلب یا کمتوجهی، مصداقی از این ممنوعیت میداند.
استثنائات یا حالات خاص (با احتیاط فراوان)
تنها در موارد بسیار خاص و با رعایت تشریفات سنگین ممکن است فردی در دو شرکت نقش مدیریتی داشته باشد، اما نه لزوماً به عنوان مدیرعامل هر دو:
- شرکتهای مادر و زیرمجموعه (هلدینگ): ممکن است فردی مدیرعامل شرکت مادر باشد و به عنوان عضو هیئت مدیره در شرکت زیرمجموعه حضور داشته باشد. اما مدیرعاملی همزمان حتی در این حالت نیز معمولاً مورد پذیرش نیست.
- قائممقامی یا وکالت: ممکن است فرد در یک شرکت مدیرعامل و در شرکت دیگر با وکالت خاص از سوی مدیرعامل آن شرکت، برخی امور را انجام دهد. اما این به معنای داشتن سمت مدیرعاملی در شرکت دوم نیست.
عواقب و ریسکهای تخلف از این ممنوعیت
- رد درخواست ثبت تغییرات توسط اداره ثبت: اداره ثبت شرکتها از ثبت صورتجلسهای که در آن فرد به عنوان مدیرعامل دو شرکت معرفی شده باشد، خودداری میکند.
- ابطال تصمیمات اتخاذ شده: در صورت بروز مشکل، تصمیمات گرفته شده توسط چنین مدیرعاملی ممکن است به دلیل تضاد منافع آشکار یا عدم اهلیت قانونی، قابل ابطال باشد.
- مسئولیت مدنی و کیفری: اگر به دلیل مشغولیت در شرکت دیگر، خسارتی به یکی از شرکتها وارد شود، مدیرعامل میتواند به طور کامل مسئول شناخته شود.
- بروز مشکلات مالیاتی و اداری: دوگانگی در مسئولیت امضاء و تصمیمگیری میتواند مشکلات پیچیدهای ایجاد کند.
راهکارهای جایگزین و قانونی
- انتخاب یک مدیرعامل و یک عضو هیئت مدیره: فرد میتواند در یک شرکت مدیرعامل و در شرکت دیگر عضو هیئت مدیره (بدون سمت اجرایی روزمره) باشد.
- استخدام مدیرعامل حرفهای: برای شرکت دوم یک مدیرعامل تماموقت و مستقل استخدام کنید.
- تفویض اختیار به قائممقام: در یک از شرکتها، قائممقامی توانمند را برای انجام امور جاری تعیین کنید.
نقش ثبت دیاکو در رعایت دقیق قوانین مدیریتی
متخصصان ثبت دیاکو با آگاهی از آخرین بخشنامهها و رویههای اداره ثبت، شما را از بروز چنین تخلفاتی مصون میدارند:
- مشاوره پیش از انتخاب مدیرعامل: آگاهیبخشی درباره محدودیتهای قانونی.
- بررسی اساسنامه و قوانین: اطمینان از عدم مغایرت انتخاب مدیران با قوانین جاری.
- تنظیم صورتجلسات مطابق با قانون: جلوگیری از ثبت صورتجلساتی که به دلیل تخلف از این ممنوعیت، در آینده رد خواهند شد.
- ارائه راهکارهای قانونی جایگزین: برای مدیریت همزمان کسبوکارهای مختلف.
با توجه به تصریح در بخشنامههای اداره ثبت شرکتها و تفسیر قوانین مرتبط، پاسخ نهایی به سؤال شما این است: خیر، طبق مقررات فعلی، شخص نمیتواند به طور همزمان مدیرعامل دو شرکت باشد. این اقدام تخلف اداری-حقوقی محسوب شده و مراجع ثبتی از ثبت آن خودداری میکنند.
برای اتخاذ بهترین ساختار مدیریتی برای کسبوکارهای خود و رعایت کامل قوانین، توصیه میکنیم با کارشناسان حقوقی ثبت دیاکو مشورت کنید
آیا میتوان مدیرعامل دو شرکت همزمان شد؟
در قانون تجارت ایران و بخشنامه های اداره ثببت شرکتها صراحتا اعلام شده است که نمی توان همزمان مدیرعامل دو شرکت باشید و این تخلف است، برخی هم این موضوع را به قانون ممنوعیت دو شغله ارتباط میدهند.
عنوان مقاله: آیا میتوان مدیرعامل دو شرکت همزمان شد؟
تولید محتوا توسط هلدینگ ثبت شرکت دیاکو
کد مطلب: 14041009113
📞 برای دریافت مشاوره رایگان همین حالا تماس بگیرید:
02632400680
آیا میتوان مدیرعامل دو شرکت همزمان شد؟
Complete Guide to Registering a Limited Liability Company
